Trạm quan trắc nước thải tự động đình công vì những vấn đề? Và cách khắc phục hiệu quả

Ngày đăng: 19-03-2026, 8:48 am

Khi bắt đầu vào vận hành trạm quan trắc nước thải thì chắc chắn rằng chúng ta cũng có ít nhất 1 lần gặp phải 1 trong số các vấn đề mà Asin Việt Nam tổng hợp và hướng dẫn cách khắc phục trong nội dung bài viết này.

Với hơn 15 năm "tuổi nghề" trong hoạt động quan trắc môi trường, Asin Việt Nam luôn sẵn sàng hỗ trợ tháo gỡ những vấn đề thường gặp khi vận hành trạm quan trắc nước thải tự động.

I. Nhóm các vấn đề về thiết bị phân tích

1. Kết quả đo bất thường

Cảm biến đo pH, NH4+. COD, TSS, DO, ORP,... sau 1 thời gian sử dụng sẽ bị trôi giá trị, số liệu nhảy loạn, âm, hoặc bằng 0. Nguyên nhân có thể là do:

Đầu đo bị bám bẩn, không vệ sinh đúng cách
Thiếu hiệu chuẩn định kỳ: dung dịch đệm/chất điện ly yếu
Lão hóa cảm biến, cáp kết nối lỏng, nhiễu điện từ

Cảm biến sau 1 thời gian sử dụng bị bám bẩn làm giảm độ chính xác của kết quả đo

Cách khắc phục:

Hãy tuân thủ đúng hướng dẫn từ nhà sản xuất về thời gian vệ sinh và cách thức vệ sinh đầu dò.
Một giải pháp khác mà Asin Việt Nam đề xuất trong quá trình vệ sinh đầu dò cho những quý khách hàng muốn tối ưu quy trình quan trắc tự động bằng cách sử dụng thiết bị rửa cảm biến siêu âm.
Hãy thực hiện hiệu chuẩn thiết bị khi gặp các hiện tượng trên.
Kiểm tra , bổ sung hay thế thế định kỳ dung dịch đệm hay hóa chất
Kiểm tra lại hệ thống nguồn điện, dây cáp.

Giải pháp đề xuất: trang bị thêm sục rửa siêm âm

2. Lỗi không hiệu chuẩn được

Việc hiệu chuẩn định kỳ là yêu cầu bắt buộc đối với các trạm quan trắc nước thải online.

Nguyên nhân của vấn đề không hiệu chuẩn được có nhiều nguồn như: cảm biến bị bẩn, bị nứt vỡ hoặc có thể là dung dịch cho cảm biến không đủ hay quá hạn.

Giải pháp xử lý là xây dựng kế hoạch hiệu chuẩn định kỳ. Thay thế phụ kiện hoặc cảm biến nếu bị nứt vỡ, hư hỏng.

Và việc chủ động chuẩn bị quy trình xử lý lỗi có thể xảy ra đối với từng thiết bị phân tích trong trạm quan trắc nước thải là cực kỳ cần thiết nhằm nâng cao tính ứng phó sự cố nhanh, kịp thời.

Trên thực tế thì lỗi hiệu chuẩn sẽ căn cứ vào model thiết bị cụ thể. Tức là máy đo pH có lỗi hiệu chuẩn khác với máy đo NH4+ , máy đo COD, TSS,...Trong các file HDSD thiết bị phân tích của nhà sản xuất có tổng hợp các lỗi có thể phát sinh trong quá trình sử dụng cũng như đề xuất cách khắc phục sự cố.

3. Máy phân tích báo lỗi (Error)

Nguyên nhân phổ biến:

Lỗi nguồn sáng (bóng đèn UV hỏng - thường gặp ở máy COD/TOC).
Lỗi van điện từ, bơm định lượng (không hút được hóa chất/mẫu).
Lỗi do nhiệt độ buồng phản ứng không đạt.

Cách khắc phục:

Ghi lại mã lỗi và tra cứu trong sổ tay hướng dẫn.
Các lỗi về cơ khí cần có kỹ thuật viên kiểm tra và thay thế linh kiện. Liên hệ bộ phận kỹ thuật của nhà cung cấp để được hỗ trợ (tuyệt đối không tự ý tháo lắp các bộ phận quang học/phức tạp).

II. Các vấn đề về hệ thống truyền & nhận dữ liệu

4. Mất kết nối truyền dữ liệu về Sở Tài nguyên Môi trường (TNMT)

Nguyên nhân: Mất mạng internet (3G/4G hoặc cáp quang) tại trạm quan trắc; lỗi thiết bị lưu trữ và truyền dữ liệu (Data Logger/RTU); máy chủ thay đổi cấu hình địa chỉ IP/Port

Cách khắc phục:

Kiểm tra đèn tín hiệu trên Modem/Data Logger.
Kiểm tra tài khoản SIM (còn tiền/còn hạn sử dụng).
Khởi động lại thiết bị truyền thông (Modem, Router, Data Logger).
Liên hệ Sở TNMT hoặc đơn vị quản lý phần mềm để kiểm tra đầu nhận.

5. Dữ liệu bị gián đoạn, thiếu dữ liệu trong ngày

Nguyên nhân: Mất điện tạm thời; máy phân tích bị lỗi và ngừng hoạt động; xung đột phần mềm.

Cách khắc phục:

Kiểm tra nhật ký hoạt động (Log file) của máy phân tích và Data Logger để xác định thời điểm mất dữ liệu.
Đảm bảo hệ thống lưu điện (UPS) hoạt động tốt để duy trì hoạt động khi mất điện đột ngột.
Sao lưu dữ liệu tại chỗ từ máy phân tích để bổ sung lên hệ thống (nếu được phép).

Cách khắc phục sự cố lỗi truyền nhận dữ liệu về cơ quan quản lý

6. Sai lệch định dạng dữ liệu gửi về Sở

Nguyên nhân: Sai cấu trúc, sai định dạng dữ liệu

Cách khắc phục là Cấu hình lại phần mềm trên DataLogger để đảm bảo các tệp tin đầu ra gửi tới Sở là đúng tiêu chuẩn quy định.

III. Các vấn đề về hệ thống lấy mẫu nước thải

Trạm quan trắc nước thải theo phương pháp gián tiếp sẽ có hệ thống bơm lấy mẫu từ bể nước thải đã xử lý vào tank đã được lắp đặt sẵn cảm biến phân tích .

Và hệ thống lấy mẫu này tuy rằng không có chức năng phân tích nhưng mức độ quan trọng của nó cũng không kém phần.

7. Bơm lấy mẫu hoạt động kém hoặc không hoạt động

Nguyên nhân: Tắc nghẽn do rác, bùn, cặn lớn trong nước thải; cánh bơm mòn, hỏng; điện áp không ổn định; rơ le nhiệt ngắt.

Cách khắc phục:

Kiểm tra và vệ sinh lưới chắn rác tại đầu hút, đường ống dẫn mẫu.
Kiểm tra, vệ sinh hoặc thay thế bơm định kỳ. Và đặc biệt nên lựa chọn loại bơm có công suất phù hợp với hệ thống để tránh quá tải dẫn tới nhanh hỏng, yếu,...
Kiểm tra tủ điện, reset rơ le nhiệt, đo điện áp cấp nguồn.

8. Đường ống dẫn mẫu bị tắc hoặc rò rỉ

Nguyên nhân: Lắng đọng bùn, vi sinh vật phát triển trong ống (đặc biệt nếu ống trong suốt có ánh sáng), ống bị gấp khúc hoặc thủng do va đập.

Cách khắc phục:

Xả khí, xả cặn cho đường ống.
Sử dụng hóa chất (axit loãng) hoặc chổi chuyên dụng để thông rửa đường ống định kỳ.
Thay thế ống mới nếu đã quá cũ hoặc hư hỏng.

9. Buồng đo/bể chứa mẫu bị đóng cặn, bám bẩn

Nguyên nhân: Hàm lượng cặn trong nước thải cao, nước có tính kết tủa mạnh, lâu ngày không vệ sinh rong rêu bám bẩn.

Cách khắc phục: Vệ sinh buồng đo thủ công bằng bàn chải mềm, khăn sạch theo đúng tần suất (thường là 1-2 tuần/lần) hoặc theo mức độ bám bẩn thực tế.

Trong quá trình vận hành quan trắc nước thải không thể tránh khỏi có những khi hệ thống "đình công" vì 1 lý do nào đó, điển hình như 1 trong 9 vấn đề nêu trên. Song, chỉ cần bạn chủ động việc duy trì một Nhật ký vận hành và kế hoạch ứng phó,xử lý sự cố sẵn sàng thì mọi chuyện sẽ trở nên nhanh chóng, chính xác và kịp thời, tối ưu hơn rất nhiều.

Nếu quý khách hàng của Asin Việt Nam cần sự hỗ trợ kỹ thuật hãy liên hệ với chúng tôi. Đội ngũ kỹ thuật của Asin Việt Nam luôn đồng hành cùng bạn!

*FAQ – Câu hỏi thường gặp

1. Bao lâu cần hiệu chuẩn trạm quan trắc nước thải?

Thông thường cảm biến và analyzer cần được hiệu chuẩn định kỳ từ 3 đến 6 tháng, tùy theo loại thiết bị và yêu cầu của cơ quan quản lý.

2. Chi phí vận hành trạm quan trắc nước thải có cao không?

Chi phí vận hành phụ thuộc vào: